Kıyı ve liman palplanşı, deniz ile kara arasında sınır oluşturan perdelerin çelik sac kazıkla yapılmasıdır. Bu perdeler bir tarafta dolgu ve üzerindeki yükleri, diğer tarafta ise suyu ve dalga etkisini karşılar. Geçici kazı iksasından farklı olarak kıyı perdeleri çoğu zaman kalıcıdır; bu yüzden tasarımda korozyon, başlık kirişi ve ankraj sistemi işin merkezinde yer alır.
Mersin Kıyısında Palplanşın Kullanıldığı Yerler
Mersin, Akdeniz kıyısı boyunca uzun bir sahil şeridine sahiptir. Merkezdeki liman ve serbest bölgeden Mezitli ve Erdemli sahillerine, Silifke'deki Taşucu'ndan Bozyazı, Aydıncık ve Anamur'a kadar kıyıda birçok farklı yapı tipi bulunur. Palplanşın bu şeritte karşımıza çıktığı başlıca işler şunlardır:
- Rıhtım ve iskele perdeleri: Gemi veya tekne yanaşması için düşey bir yüz oluşturan, arkası dolgulu yapılar.
- Kıyı duvarı ve dolgu tutma: Sahil düzenlemelerinde, yürüyüş yolu ve park alanlarının deniz kenarında tutulması.
- Balıkçı barınakları ve küçük tekne iskeleleri: Sahil ilçelerinde yapılan veya yenilenen barınaklar.
- Mevcut yapıların güçlendirilmesi: Yıpranmış bir kıyı duvarının önüne yeni palplanş perde çakılarak yapının ömrünün uzatılması.
- Deşarj ve su alma yapıları: Sanayi ve altyapı tesislerinin denize uzanan hatlarının kıyı geçişleri.
Kıyı İşinin Kara İşinden Farkı
Deniz kenarında çalışmak, karada bir kazı iksasından oldukça farklıdır. Her şeyden önce ekipmanın konumu sorunu vardır: çakım ya karadan, uzun erişimli bir düzenle ya da deniz tarafından bir platform veya duba üzerinden yapılır. Hangi yöntemin uygun olduğu, su derinliğine, perde hattının kıyıya uzaklığına ve kara tarafındaki alanın genişliğine bağlıdır.
İkinci fark zemindir. Mersin kıyısının bazı kesimlerinde deniz tabanında kum ve silt, bazı kesimlerinde çakıllı veya kayalık bölümler bulunabilir. Özellikle batı ilçelerinde, dağların denize yaklaştığı kesimlerde sert bir tabanla karşılaşma ihtimali daha yüksektir. Bu nedenle deniz tabanında yapılan sondajlar ve zemin raporu, profil boyu ve çakım yöntemi için belirleyicidir.
Üçüncü fark ise hava ve deniz durumudur. Dalga ve rüzgar, deniz tarafındaki çalışmaları doğrudan etkiler. Kış aylarında bazı günler çalışmaya uygun olmayabilir; iş programı bu ihtimal düşünülerek hazırlanır.
Korozyon ve Kalıcılık
Deniz suyuyla temas eden çelik zamanla korozyona uğrar. Korozyon, özellikle dalgaların vurduğu ve sürekli ıslanıp kuruyan bölgede daha belirgindir. Kalıcı kıyı perdelerinde bu etki tasarımda hesaba katılır. Uygulanabilecek önlemler arasında hesapta korozyon payı bırakılması, uygun kaplama, katodik koruma ve perde üst kısmının betonarme başlık kirişi içine alınması sayılabilir. Hangi önlemin seçileceği proje ömrüne ve yapının kullanımına göre belirlenir. Konunun ayrıntısını iskele ve rıhtım palplanşında korozyon yazımızda anlattık.
Uygulama Adımları
- Proje, deniz tabanı zemin etüdü ve batimetri bilgisinin incelenmesi
- Çalışma düzeninin belirlenmesi: karadan mı, deniz tarafından mı çakılacağı
- Kılavuz sistemin kurulması ve perde hattının işaretlenmesi
- Profillerin çakılması, kilit ve şakül kontrolü
- Ankraj, kuşak ve başlık kirişi aşamalarının projeye göre tamamlanması
- Arka dolgunun kontrollü yapılması
Dikkat Edilen Konular
Kıyı işlerinde çevresel etkiler de önemlidir. Bulanıklık, atık ve yakıt kontrolü, kıyı kenar çizgisine ilişkin izinler ve liman başkanlığı gibi ilgili kurumlarla yapılacak koordinasyon işverenin ve projenin sorumluluğunda ilerler; biz uygulamayı bu izinler çerçevesinde planlarız. Turizm sezonunda kalabalık sahillerde iş güvenliği önlemleri ve çalışma saatleri ayrıca düzenlenir.
Geçici ve Kalıcı Kıyı Perdeleri
Kıyıda her palplanş kalıcı değildir. Bir kıyı yapısının temeli kuru ortamda yapılacaksa önce geçici bir perde çakılır, iş bitince sökülür. Bir rıhtım veya kıyı duvarı için çakılan perde ise yapının kendisidir ve yıllarca yerinde kalır. Bu iki durumda profil seçimi, kaplama ihtiyacı ve başlık detayı birbirinden çok farklıdır. Mersin'de Erdemli ve Silifke sahillerindeki küçük ölçekli kıyı düzenlemelerinde kalıcı perdeler, deşarj veya su alma yapılarının inşasında ise geçici perdeler daha sık gündeme gelir. Teklif aşamasında hangisinin istendiği netleşirse doğru malzeme ve yöntem baştan planlanabilir.
Teklif İçin Gerekli Bilgiler
Kıyı yapısının konumu, proje ve zemin raporu, su derinliği, perde uzunluğu ve profil boyu, kalıcı mı geçici mi olacağı, karadan erişim durumu ve planlanan başlangıç tarihi teklif için yeterlidir. Kıyı tarafında geçici kuru alan gerekiyorsa batardo hizmetimize de göz atabilirsiniz. Batı sahillerindeki işler için Erdemli ve Anamur yazımız fikir verebilir. Keşif talebi için iletişim sayfamızı kullanabilirsiniz.
Mersin projeniz için keşif ve fiyat teklifi alın. Her gün 08:00-20:00 arasında arayabilir ya da WhatsApp'tan yazabilirsiniz.
Sık Sorulan Sorular
Kıyı palplanşı karadan çakılabilir mi?
Perde hattı kıyıya yakınsa ve kara tarafında yeterli alan varsa çoğu zaman karadan çakılabilir. Hat denize uzaksa veya su derinse deniz tarafından platform ya da duba ile çalışmak gerekebilir.
Deniz suyunda palplanş ne kadar dayanır?
Ömür; korozyon payına, kaplamaya, katodik korumaya ve çevre koşullarına bağlıdır. Kalıcı perdelerde bu konu tasarımda proje ömrüne göre ele alınır.
Mevcut eski bir kıyı duvarı palplanşla güçlendirilebilir mi?
Birçok durumda mevcut duvarın önüne yeni bir palplanş perde çakılarak güçlendirme yapılabilir. Uygunluğu mevcut yapının durumu ve zemin bilgisiyle değerlendirilir.
Kıyı işleri için izinleri siz mi alıyorsunuz?
Kıyı ile ilgili izinler işverenin ve projenin sorumluluğundadır. Biz uygulamayı alınan izinlere ve projeye uygun şekilde planlayıp yürütüyoruz.